Zwiedzamy Europę

Pod nr 80, przy bulwarze Montparnasse, miała swą siedzibę od 1859 r. Wyższa Szkoła Polska, założona z inicjatywy ks. Adama Czartoryskiego w 1848 r. Szkoła działała do 1871 r., została zamknięta w ramach represji za udział Polaków w Komunie Paryskiej. Na froncie istniejącego do dziś budynku zachował się potrójny herb polski Orzeł, litewska Pogoń i ruski Lew. Na Montparnasse, naprzeciwko teatru Bobino istnieje kawiarnia A la belle Polonaise (Pod piękną Polką). Nazwa pochodzi prawdopodobnie od tytułu wodewilu, wystawionego w Paryżu w czasie pobytu księcia Józefa Poniatowskiego w 1811 r. W kawiarni wisi obraz dziewczyny w konfederatce, namalowany w 1911 r. Na Montparnasse mieszkało wielu polskich malarzy, m.in. Stanisław Wyspiański mieszkał najpierw na bulwarze Montparnasse pod nr. 106, a później na pobliskiej 14 av. du Maine. Swoje pracownie mieli też tutaj Tadeusz Makowski, Olga Boznańska, Józef Mehoffer i inni. Na cmentarzu Montparnasse jest wiele polskich grobów. Jest też pomnik ozdobiony herbami Polski, Litwy i Rusi dłuta Marcinkowskiego, ofiarowany „Wiernym Synom Ojczyzny". Między bulwarem Montparnasse a bulwarem Raspsil jest ulica Stanislas chodzi tu o króla Stanisława Leszczyńskiego. Centralnym punktem tej dzielnicy jest plac Trocadero. Tutaj miał swój zakład jeden z najlepszych fryzjerów świata Antoine, czyli Antoni Cierplikowski, który urodził się i zmarł w Sieradzu. W dzielnicy tej jest wiele polskich nazw. Między placem Trocadero a Sekwaną leży place de Varsovie. Na jego wschodnim krańcu stoi od 1978 r. pomnik ku czci Polaków walczących w obronie Francji w latach 1939-1945, przedstawiający umierającego bohatera, którego podtrzymuje Nike. Idąc z placu Varsovie aleją New York dojść można do place de l'Aima, przy którym, u wylotu kasztanowej cour Albert I, znajduje się pomnik Adama Mickiewicza, przedstawiający poetę w stroju pielgrzyma. Również i w tej dzielnicy są miejsca związane z Polską i Polakami. Przy rue Lamandè mieściła się Szkoła Polska założona w latach 40. XIX w. Początkowo mieściła się przy rue des Batignolles, stąd na stałe przylgnęła do niej nazwa Szkoły Batignolskiej. W 1874 szkołę przeniesiono na rue Lamandé do posesji nr 11-15. W 1922 r. budynki zostały przekazane rządowi polskiemu, szkoła zawiesiła działalność pedagogiczną i została przemianowana na Dom Studentów Polskich. Szkoła, po wojennej przerwie, była czynna od 1946 do 1970 roku. W 1970 budynki zostały przekazane Polskiej Akademii Nauk jako placówka stacji naukowej i bursa studentów polskich w Paryżu. Posesję przy Lamandé 15 zdobią popiersia we wnękach w elewacji frontowej: Tadeusza Czackiego (historyka i założyciela Liceum Krzemienieckiego) oraz Stanisława Konarskiego (pedagoga i reformatora szkolnictwa polskiego w dobie stanisławowskiej). Rzeźby dłuta Cypriana Godebskiego. Poniżej, na prawo od wejścia, umieszczono medalion z portretem Adama Mickiewicza. Na dziedzińcu stoi pomnik doktora Seweryna Gałęzowskiego, wieloletniego prezesa Rady Administracyjnej szkoły; wykonany został w 1879 r. przez Cypriana Godebskiego. Na cokole wyryty jest napis: „Młodzież polska wychowana na obczyźnie dobroczyńcom swoim".